დაელოდეთ...

ჩეკთან გათანაბრებული დოკუმენტი (ჩგდ): ყოველთვიური ანგარიში 15 დეკემბრიდან, ნაშთი — 1 იანვრამდე

ჩეკთან გათანაბრებული დოკუმენტი (ჩგდ): ყოველთვიური ანგარიში 15 დეკემბრიდან, ნაშთი — 1 იანვრამდე

თუ საქონელს ან მომსახურებას მომხმარებლის ტერიტორიაზე აწვდით, იქვე იღებთ ნაღდ ფულს და სალარო აპარატის ნაცვლად რეგისტრირებულ ჩეკთან გათანაბრებულ დოკუმენტს იყენებთ, ახალი ანგარიშგების ვადები გაითვალისწინეთ. ფინანსთა მინისტრის №355 ბრძანება მიღებულია 18.11.2026, გამოქვეყნებულია 19.11.2026 და ამოქმედდება 15.12.2026-დან. ცვლილება ეხება ჩგდ-ის გამოყენების შემთხვევებს, ყოველთვიურ ინფორმაციას და გამოუყენებელი დოკუმენტების ნაშთის ერთჯერად წარდგენას.

მომზადებისას ცალ-ცალკე მონიშნეთ ნაშთის მდგომარეობის თარიღი, მისი წარდგენის ბოლო ვადა და ყოველთვიური ანგარიშგების ვადა. ნაშთისთვის ბრძანება ასახელებს 01.12.2026-ს, ხოლო თავად ცვლილება 15.12.2026-დან მოქმედებს. ეს თარიღები ერთმანეთის ნაცვლად არ გამოიყენოთ.

რა იცვლება და როდიდან

ძველი ნორმა → ახალი ნორმა: №994 წესის 21-ე მუხლის პირველი პუნქტის მოქმედ ტექსტში საუბარია დადგენილი წესით რეგისტრირებულ ჩგდ-ზე. 15.12.2026-დან ახალი ტექსტი იყენებს სიტყვებს „რეგისტრირებული/შეთანხმებული“ და დამატებით ასახელებს ტურისტული გიდის მომსახურებასა და ქვემოთ მოყვანილ მითითებას სხვა დებულებებზე. მომხმარებლის ტერიტორიაზე საქონლის ან მომსახურების მიწოდებისა და ნაღდი ფულის მიღების შემთხვევა ახალ ტექსტშიც რჩება.

მეორე ცვლილება არის 21-ე მუხლის მე-13 პუნქტით გათვალისწინებული ინფორმაციის წარდგენა: გამოყენებული, გაუქმებული, დაკარგული და დაზიანებული ჩგდ-ების შესახებ ინფორმაცია საგადასახადო ორგანოს დანართი №13⁵ ფორმით უნდა მიეწოდოს. ბრძანების ზუსტი ვადაა: „არაუგვიანეს მათი გამოყენების, გაუქმების, დაკარგვის ან დაზიანების თვის მომდევნო თვის 10 რიცხვისა.“

მესამე ცვლილება, 84-ე მუხლის მე-10 პუნქტი, ეხება 2026 წლის 1 დეკემბრის მდგომარეობით არსებულ გამოუყენებელ ჩგდ-ებს. მათი ნაშთის შესახებ ინფორმაცია წარსადგენია „არაუგვიანეს 2027 წლის 1 იანვრისა.“ ნაშთი ამ თარიღით დააფიქსირეთ და შემდგომი მოძრაობა ცალკე აღრიცხეთ, რათა სხვადასხვა პერიოდის მონაცემები ერთმანეთში არ აგერიოთ.

ვის ეხება ცვლილება

მოქმედი 21.1 მოიცავს პირებს, რომლებიც საქონლის ან მომსახურების მიწოდებას და ნაღდი ფულის მიღებას მომხმარებლის ტერიტორიაზე — სახლში, ორგანიზაციებში, საწარმოებში — ახორციელებენ და საქმიანობის ამ ნაწილში სალარო აპარატის ნაცვლად რეგისტრირებულ ჩგდ-ს იყენებენ. საგადასახადო კოდექსის 259-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტი შესაბამის გათავისუფლებას უკავშირებს პირობას: „ჩეკთან გათანაბრებული დოკუმენტის გაცემის პირობით“.

15.12.2026-დან 21.1 ჩგდ-ის გამოყენებას ასევე უშვებს ტურისტული გიდის მიერ მომსახურების გაწევის შემთხვევაში. დამატებული მითითებაა: „ამ წესის მე-20 მუხლის 3³ და 23⁵ მუხლის მე-5 პუნქტებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში“. თუ თქვენი საქმიანობა ამ შემთხვევებს ეხება, №994 წესის შესაბამისი დებულებების ტექსტი ცალკე გადაამოწმეთ.

არსებული წესის 21.9.„ბ“ უკვე ითვალისწინებს პასუხისმგებელი პირის განსაზღვრას, რომელიც აკონტროლებს ჩგდ-ების მიღებას, თანამშრომლებზე გაცემასა და დაბრუნებას, აგრეთვე შევსებული დოკუმენტების აღრიცხვას. ამიტომ პრაქტიკული მომზადება დაიწყეთ იმ პირისა და ჩანაწერების განსაზღვრით, რომლებსაც ფორმის შესავსებად დაეყრდნობით.

რა მონაცემებს მოიცავს ფორმა

დანართი №13⁵ არის „ჩგდ-ის აღრიცხვის ფორმა“. მისი ექვსი სვეტი, წყაროში მოცემული თანმიმდევრობით, ასეთია:

  1. ჩგდ-ის ნომერი
  2. რეგისტრაციის თარიღი
  3. მდგომარეობა (გამოყენებული, გაუქმებული, დაკარგული ან დაზიანებული)
  4. მდგომარეობის ცვლილების თარიღი
  5. თანხა
  6. დღგ-ის დაბეგვრის ტიპი (დასაბეგრი, ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებული, ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებული)

შიდა ჩანაწერები ამ სვეტების მიხედვით მოაწესრიგეთ. თითოეულ ნომერს დაუკავშირეთ რეგისტრაციის თარიღი, შესაბამისი მდგომარეობა და მისი ცვლილების თარიღი; თანხისა და დაბეგვრის ტიპის მონაცემებიც გადაამოწმეთ. მდგომარეობის ცვლილების თარიღი რეგისტრაციის თარიღისგან ცალკე შეინახეთ, რადგან ფორმაში მათთვის დამოუკიდებელი სვეტებია გამოყოფილი.

ჩვენი შეფასებით, თანხისა და დღგ-ის დაბეგვრის ტიპის მითითება საგადასახადო ორგანოს ჩგდ-ის მონაცემების დღგ-ის ანგარიშგებასთან შედარებას უადვილებს. ეს შეფასება ფორმის შინაარსს ეფუძნება და ბრძანებაში აღწერილ ცალკე შემოწმების პროცედურას არ წარმოადგენს.

ვადების მოკლე კალენდარი

  • 15.12.2026: №355 ბრძანება ამოქმედდება.
  • არაუგვიანეს 01.01.2027: წარსადგენია 01.12.2026-ის მდგომარეობით არსებული გამოუყენებელი ჩგდ-ების ნაშთის ერთჯერადი ინფორმაცია.
  • ყოველთვიურად, არაუგვიანეს მომდევნო თვის 10 რიცხვისა: წარსადგენია გამოყენებული, გაუქმებული, დაკარგული და დაზიანებული ჩგდ-ების შესახებ ინფორმაცია.

სამუშაო კალენდარში ნაშთის ერთჯერადი ვადა და განმეორებადი ყოველთვიური ვადა ცალ-ცალკე ჩაწერეთ. პასუხისმგებელ პირთან შეათანხმეთ, როდის დასრულდება ნომრების შემოწმება, როდის შეჯერდება მდგომარეობები და ვინ გადაამოწმებს მომზადებულ მონაცემებს წარდგენამდე. ეს ორგანიზაციული რეკომენდაციაა.

რას არ აზუსტებს ბრძანება

№355 ბრძანება ინფორმაციის წარდგენის ტექნიკურ არხს არ აღწერს — წარდგენის გზა შემოსავლების სამსახურის ოფიციალური მითითებით გადაამოწმეთ.

ბრძანებაში არც ცალკე დებულებაა, რომელიც განმარტავს, ხვდება თუ არა 2026 წლის 1–14 დეკემბერს გამოყენებული ჩგდ პირველ ყოველთვიურ ანგარიშში. ჩვენი შეფასებით, ამ ტექსტის საფუძველზე პირველი ანგარიშის ზუსტი მოცულობის უპირობოდ განსაზღვრა ვერ მოხერხდება. პრაქტიკულად, ამ შუალედის მოძრაობა ცალკე მონიშნეთ, რათა საკითხის დაზუსტებისას მონაცემები ხელმისაწვდომი გქონდეთ.

№355 ბრძანება ინფორმაციის დაგვიანებით წარდგენისთვის ცალკე სანქციას არ ადგენს. ქვემოთ მოყვანილი 281-ე მუხლის ჯარიმა სალარო აპარატის გამოყენებას ეხება და არა ამ ანგარიშის ვადას.

კანონში არსებული რისკი

სალარო აპარატის გამოყენებისგან გათავისუფლების პირობა, შესაბამის შემთხვევაში, ჩგდ-ის გაცემაა — საგადასახადო კოდექსის 259.4.„ე“. კოდექსის 259.3 ჩგდ-ის წარმოების წესის დადგენას ფინანსთა მინისტრს ანიჭებს.

საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის პირველი ნაწილის ზუსტი ტექსტია:

1. მომხმარებელთან ნაღდი ფულით ანგარიშსწორებისას საკონტროლო-სალარო აპარატის გარეშე მუშაობა – იწვევს გადასახადის გადამხდელის (გარდა ბაზრობის ტერიტორიაზე განლაგებული არასტაციონარული სავაჭრო ადგილის დამქირავებელი ფიზიკური პირისა) დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით.

იმავე მუხლის მე-3 ნაწილის ზუსტი ტექსტია:

3. მომხმარებელთან ნაღდი ფულით ანგარიშსწორებისას საკონტროლო-სალარო აპარატის გამოუყენებლობა – იწვევს გადასახადის გადამხდელის დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით.

ეს კოდექსის მოქმედი ნორმებია. ჩვენი შეფასებით, ახალი ანგარიშგება ჩგდ-ის მოძრაობის შემოწმებას და ამ არსებული მოთხოვნების შესრულების კონტროლს უადვილებს საგადასახადო ორგანოს. კონკრეტული შემთხვევის შეფასებისას ცალკე გადაამოწმეთ გათავისუფლების საფუძველი, ჩგდ-ის გაცემა და შესაბამისი სამართალდარღვევის პირობები.

რა გააკეთოთ პრაქტიკულად

  1. ჩამოწერეთ რეგისტრირებული ნომრების ყველა დიაპაზონი. შეაჯერეთ ისინი დოკუმენტების მიღების ჩანაწერებთან და გადაამოწმეთ, რომ სიაში არცერთი დიაპაზონი არ გამოგრჩენიათ.
  2. მონიშნეთ თითოეული ნომრის მდგომარეობა. შიდა აღრიცხვაში განასხვავეთ გამოუყენებელი, გამოყენებული, გაუქმებული, დაკარგული და დაზიანებული დოკუმენტები; მდგომარეობის ცვლილებას შესაბამისი თარიღიც დაუკავშირეთ.
  3. განსაზღვრეთ პასუხისმგებელი პირი. 21.9.„ბ“ ამას უკვე მოითხოვს; გადაამოწმეთ, ვისთან იყრის თავს მიღების, თანამშრომლებზე გაცემის, დაბრუნებისა და შევსების ინფორმაცია.
  4. დათვალეთ 01.12.2026-ის გამოუყენებელი ნაშთი. შემდგომი მოძრაობა ამ მდგომარეობისგან გამიჯნეთ და ნაშთის ინფორმაცია არაუგვიანეს 01.01.2027 წარსადგენად მოამზადეთ.
  5. დააყენეთ ყოველთვიური შეხსენება 10 რიცხვისთვის. შეაგროვეთ წინა თვის გამოყენების, გაუქმების, დაკარგვისა და დაზიანების მონაცემები; საბოლოო შედარებისთვის სამუშაო დრო გამოყავით.
  6. დააფიქსირეთ დაკარგვა და დაზიანება. შიდა ჩანაწერში მიუთითეთ ნომერი, გარემოება და შესაბამისი თარიღი; ეს ჩვენი ორგანიზაციული რეკომენდაციაა და ბრძანებით დადგენილ დამატებით აქტის ფორმას არ გულისხმობს.

რიცხვითი მაგალითი

განვიხილოთ გამოგონილი შპს „მაგალითი“; ყველა ქვემოთ მოცემული რაოდენობა პირობითია. დავუშვათ, რეგისტრირებულია 0001–0500 დიაპაზონი, სულ 500 დოკუმენტი. 01.12.2026-ის მდგომარეობით გამოყენებულია 0001–0180 — 180 დოკუმენტი, ხოლო გაუქმებულია 0181–0200 — 20 დოკუმენტი. სხვა მოძრაობა ამ თარიღამდე არ ყოფილა.

ამ პირობებში გამოუყენებელია 0201–0500 — 300 დოკუმენტი: 500 − 180 − 20 = 300. სწორედ ამ მდგომარეობის შესახებ ინფორმაცია უნდა წარადგინოს კომპანიამ არაუგვიანეს 01.01.2027-ისა. მაგალითში მოგვიანებით გამოყენებული დოკუმენტები 01.12.2026-ის ნაშთს არ ცვლის.

დავუშვათ, დეკემბერში კომპანია იყენებს 0201–0210 ნომრებს 1–14 დეკემბერს — 10 დოკუმენტს, ხოლო 0211–0250 ნომრებს 15–31 დეკემბერს — 40 დოკუმენტს. დამატებით გაუქმება, დაკარგვა ან დაზიანება მაგალითში არ ხდება. დეკემბრის გამოყენება სულ 50 დოკუმენტია, დარჩენილი გამოუყენებელი დიაპაზონი კი 0251–0500, ანუ 250 დოკუმენტია: 300 − 50 = 250.

ჩვენი შეფასებით, ბრძანების ტექსტი საკმარისი არ არის იმისთვის, რომ მაგალითის პირველი ყოველთვიური ანგარიშისთვის საბოლოოდ ავირჩიოთ 50 ან 40 დოკუმენტი. შეინახეთ ორივე შუალედის ცალკე აღრიცხვა; ამ მაგალითით პირველი საანგარიშო პერიოდის საზღვრებს არ ვადგენთ.

კონსულტაციისთვის დაუკავშირდით Elite Audit-ს: 📞 598 21 27 01 · mail@eaudit.ge · eaudit.ge.

დათქმა

ეს სტატია ნორმის ზოგადი ახსნაა და არა საგადასახადო რჩევა კონკრეტულ შემთხვევაზე.

წყაროები

  • საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანება №355, მიღებული 18.11.2026, გამოქვეყნებული 19.11.2026, ამოქმედება 15.12.2026 — №994 წესის 21.1, 21.13 და 84.10 ცვლილებები. Matsne — დოკუმენტი 7044040, პუბლიკაცია 0.
  • №355 ბრძანების დანართი — №994 წესის დანართი №13⁵, „ჩგდ-ის აღრიცხვის ფორმა“; ბრძანების მიღება 18.11.2026, გამოქვეყნება 19.11.2026, ამოქმედება 15.12.2026. Matsne — დოკუმენტი 7044040, დანართი.
  • საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 31.12.2010 №994 ბრძანებით დამტკიცებული წესი, მუხლი 21 — კონსოლიდირებული პუბლიკაცია 149, 18.11.2026; №355-ის ამოქმედებამდე არსებული ტექსტი. Matsne — დოკუმენტი 1167835, პუბლიკაცია 149.
  • საქართველოს საგადასახადო კოდექსი — მუხლები 259.3, 259.4.„ე“, 281.1 და 281.3; კონსოლიდირებული პუბლიკაცია 248, რედაქცია 28.10.2026; Matsne-ის დოკუმენტის იდენტიფიკატორი 1043717. Matsne — საგადასახადო კოდექსი.

გჭირდებათ საგადასახადო, საბუღალტრო ან იურიდიული კონსულტაცია? 👉 კონსულტაციის მოთხოვნა — დაგვიტოვეთ ნომერი და დაგიკავშირდებით.

CRX
გამოითვალე გადასახდელი თანხა