(ა) საანგარიშგებო პერიოდის მთლიანი სრული შემოსავალი, (ცალ-ცალკე სათავო საწარმოს მესაკუთრეებსა და არამაკონტროლებელი წილისათვის);

(ბ) საკუთარი კაპიტალის თითოეული კომპონენტისთვის, სააღრიცხვო პოლიტიკის რეტროსპექტულად გამოყენების ან თანხების რეტროსპექტულად გადაანგარიშების შედეგები; და

(გ) საკუთარი კაპიტალის თითოეული კომპონენტისთვის, წლის დასაწყისსა და წლის ბოლოს საბალანსო ღირებულებების შეჯერება, ცალ-ცალკე ასახვით:

(i) მოგების ან ზარალის ცვლილებით;

(ii) სხვა სრული შემოსავლის ცვლილებით; და

(iii) მესაკუთრეების მიერ მესაკუთრის რანგში ინვესტირებული თანხებით, ან მათზე გაცემული დივიდენდებისა და სხვა სახის განაწილებით, ასევე შვილობილ საწარმოებში საკუთრების წილების ცვლილებები, რომლებიც არ იწვევს კონტროლის დაკარგვას.

(ა) ერთ სრული შემოსავლის ანგარიშგებაში; ან

(ბ) ორ ანგარიშგებაში – მოგებისა და ზარალის ანგარიშგებასა და სრული შემოსავლის ანგარიშგებაში. ერთი ანგარიშგების წარდგენიდან ორი ანგარიშგების წარდგენაზე გადასვლა, ან პირიქით, მიიჩნევა სააღრიცხვო პოლიტიკის შეცვლად და რეტროსპექტულად აისახება.

როგორც მინიმუმ, სრული შემოსავლის ანგარიშგება უნდა მოიცავდეს:

(ა) ამონაგებს;

(ბ) ფინანსურ დანახარჯებს;

(გ) წილს წილობრივი მეთოდით აღრიცხული მეკავშირე საწარმოებისა და ერთობლივ კონტროლს დაქვემდებარებული საწარმოების მოგებაში ან ზარალში;

(დ) საგადასახადო ხარჯს;

(ე) შეწყვეტილ ოპერაციებთან დაკავშირებულ ერთიან თანხას (დაბეგვრის შემდგომი მოგება ან ზარალი, აქტივების გაუფასურება, ან გაუფასურების კომპენსირება, შემოსულობა წმინდა აქტივების გასვლიდან);

(ვ) მოგებას ან ზარალს;

(ზ) სხვა სრული შემოსავლის თითოეულ კომპონენტს დაჯგუფებულს ორ კატეგორიად:

• (i) შემდგომში არ რეკლასიფიცირდება მოგებაში, ან ზარალში (5.4(ბ) (i)-(ii) და (iv)); და

• (ii) შემდგომში რეკლასიფიცირდება მოგებაში ან ზარალში (5.4(ბ)(iii)).

(თ) წილს წილობრივი მეთოდით აღრიცხული მეკავშირე საწარმოებისა და ერთობლივ კონტროლს დაქვემდებარებული საწარმოების სხვა სრულ შემოსავალში;

(ი) სრული შემოსავლის მთლიან თანხას

ანგარიშგების წარდგენა

საწარმომ სრული შემოსავლის ანგარიშგებაში განცალკევებით უნდა წარმოადგინოს პერიოდის მოგება ან ზარალი და პერიოდის მთლიანი სრული შემოსავალი რომელიც მისაკუთვნებელია:

• არამაკონტროლებელ წილზე; და

• სათავო საწარმოს მესაკუთრეებზე.

შეცდომების გასწორებისა და სააღრიცხვო პოლიტიკის ცვლილების შედეგი უნდა აისახოს, როგორც გასული პერიოდების რეტროსპექტული კორექტირება და არა როგორც მიმდინარე პერიოდის მოგების ან ზარალის ნაწილი.საწარმომ შემოსავლების ან ხარჯების მუხლები არ უნდა წარადგინოს „განსაკუთრებული მუხლის“ სახით.

ხარჯების ანალიზი

საწარმომ უნდა წარმოადგინოს ხარჯების ანალიზი და ამ მიზნით ხარჯების კლასიფიკაცია უნდა მოახდინოს:

• ეკონომიკური შინაარსის (მაგ. ცვეთა, მასალების შეძენა, ტრანსპორტირების დანახარჯები, დაქირავებულ პირთა გასამრჯელოები ... ), ან

• ფუნქციების მიხედვით (გაყიდული საქონლის თვითღირებულება, რეალიზაციის დანახარჯები, ადმინისტრაციული დანახარჯები...).

არჩევანი უნდა გაკეთდეს იმ მეთოდზე, რომელიც უფრო საიმედო და შესაბამის ინფორმაციას იძლევა.

საწარმოს შეუძლია ერთი, მოგებისა და ზარალის და გაუნაწილებელი მოგების ანგარიშგების წარდგენა, სრული შემოსავლის ანგარიშგებისა და საკუთარი კაპიტალის ცვლილებების ანგარიშგების ნაცვლად, თუ საკუთარი კაპიტალის

ცვლილება განპირობებულია მხოლოდ:

• მოგების ან ზარალის ცვლილებით,

• დივიდენდების გაცემით,

• წინა პერიოდების შეცდომების გასწორებითა, და

• სააღრიცხვო პოლიტიკის ცვლილებით.

საწარმომ მოგებისა და ზარალის და გაუნაწილებელი მოგების ანგარიშგებაში დამატებით უნდა წარადგინოს შემდეგი მუხლები:

(ა) გაუნაწილებელი მოგება საანგარიშგებო პერიოდის დასაწყისისთვის;

(ბ) საანგარიშგებო პერიოდში გამოცხადებული დივიდენდები;

(გ) წინა პერიოდების შეცდომების გასწორების გათვალისწინებით კორექტირებული გაუნაწილებელი მოგება;

(დ) სააღრიცხვო პოლიტიკის ცვლილების გათვალისწინებით კორექტირებული გაუნაწილებელი მოგება; და

(ე) გაუნაწილებელი მოგება საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოსთვის.

შედარება სრულ ფასს-თან

• უფრო ადვილი ენით არის გადმოცემული, მოიცავს ნაკლებ მითითებებს აღრიცხვის პრინციპების გამოსაყენებლად.

• მსს ფასს-ის თანახმად თუ საწარმოს სხვა სრული შემოსავლის მუხლები არ აქვს შეუძლია წარადგინოს ერთიანი მოგებისა და ზარალის და გაუნაწილებელი მოგების ანგარიშგება. სრული ფასს ამის შესაძლებლობას არ იძლევა.

• სრული ფასს-ით თუ საწარმო ფუნქციების მიხედვით ხარჯების კლასიფიკაციას იყენებს, უნდა გაამჟღავნოს დამატებითი ინფორმაცია ხარჯების ეკონომიკური შინაარსის შესახებ. მსს ფასს-ით ამგვარი მოთხოვნა არ არსებობს.

• შეწყვეტილ ოპერაციებთან დაკავშირების სრული ფასს უფრო მეტი ინფორმაციის განჟღავნებას ითხოვს ვიდრე მსს ფასს.

• მსს ფასს არ განსაზღვრავს ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგების მუხლების წარდგენის ფორმატს ან თანამიმდევრობას, თუმცა განსაზღვრულია ფინანსური ანგარიშგებაში სულ მცირე ცალკე წარსადგენი მუხლები:

• მაგალითად, ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგებაში შინაარსით ან ფუნქციებით საკმარისად განსხვავებული მუხლები ცალ-ცალკე მუხლებად წარდგება (ფულადი სახსრები, მარაგები, ძირითადი საშუალებები, საინვესტიციო ქონება ასახული რეალური ღირებულებით, საინვესტიციო ქონება ასახული თვითღირებულებით, სავაჭრო ვალდებულებები, ანარიცხები და ა.შ). (იხ. პუნქტი 4.2)

• ფინანსური ანგარიშგების დამატებითი მუხლების, ქვესათაურებისა და ქვეჯგუფების ჯამური თანხების წარდგენა აუცილებელია, თუ ეს საჭიროა საწარმოს ფინანსური მდგომარეობისა და შედეგების გასაგებად.

• აგრეგირებისა და დისაგრეგირების მსჯელობებისას, გასათვალისწინებელია:

• აქტივების თანხობრივი სიდიდე, ხასიათი და ლიკვიდურობა

• აქტივების ფუნქციები საწარმოში

• ვალდებულებების თანხობრივი სიდიდე, ხასიათი და მათი დაფარვის ვადები.

მოკლევადიან/გრძელვადიან მუხლებად კლასიფიკაცია

• საწარმომ ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგებაში განცალკევებულად უნდა ასახოს მოკლევადიანი და გრძელვადიანი აქტივები და მოკლევადიანი და გრძელვადიანი ვალდებულებები, თუ ლიკვიდურობის მიხედვით წარდგენა უფრო სანდო და შესაბამისი არ არის.

• ლიკვიდურობის მიხედვით წარდგენისას აქტივებისა და ვალდებულებების წარდგენა ხდება ლიკვიდურობის გათვალისწინებით (ზრდადობის ან კლებადობის მიხედვით).

აქტივი კლასიფიცირდება, როგორც მოკლევადიანი, თუ:

• ნავარაუდევია აქტივის გაყიდვა, ან აქტივი გამიზნულია გასაყიდად ან მოხმარებისთვის ჩვეულებრივი საოპერაციო

ციკლის განმავლობაში;

• გამოიყენება სავაჭრო დანიშნულებით;

• ნავარაუდევია მისი გაყიდვა საანგარიშგებო პერიოდის შემდეგ 12 თვის განმავლობაში;

• ფულადი სახსრები და ფულადი სახსრების ეკვივალენტები, თუ გამოყენება არ არის შეზღუდული საანგარიშგებო თარიღიდან სულ მცირე 12 თვით მაინც.

• ყველა სხვა აქტივები გრძელვადიანია

მაგალითად. საწარმო აწარმოებს ვისკის ქერისგან, წყლისა და საფუარისგან, გამოხდის 24-თვიანი პროცესით. მარაგები მოიცავს

ქერსა და საფუარს, როგორც ნედლეულს, ასევე ნაწილობრივ გამოხდილ ვისკის და სრულად გამოხდილ ვისკის.

საწარმოს რომელი აქტივებია მოკლევადიანი?

ყველა მოკლევადიანი აქტივია. მოკლევადიანია აქტივები, თუ ჩვეულებრივი საოპერაციო ციკლის განმავლობაში ნავარაუდევია

აქტივის გაყიდვა (ე.ი გარდაიქმნება ფულადი სახსრების ერთეულებად).

მაგალითად. საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს, ფერმერის პომიდვრის ძირებზე მოსხმული პომიდორი ნახევრად დამწიფებულია. პამიდვრის ძირების სასარგებლო მომსახურების ვადა შეადგენს 6 თვეს. საწარმოს აქტივები მოკლევადიანია თუ გრძელვადიანი?ნაყოფის მიღების მომენტამდე, ძირები და ნაყოფი, რომელსაც ისინი ისხამენ, წარმოადგენს მოკლევადიან აქტივს, რადგან ისინი რეალიზდება, როგორც საწარმოს ჩვეულებრივი საოპერაციო ციკლის ნაწილი.

მაგალითად. საწარმო ფლობს მანქანა-დანადგარს, რომლითაც აწარმოებს გასაყიდ პროდუქციას. ის ასევე ფლობს შენობას,

რომელშიც ახორციელებს კომერციულ საქმიანობას. საწარმოს აქტივი მოკლევადიანია თუ გრძელვადიანი?

მანქანა-დანადგარი და შენობა წარმოადგენს გრძელვადიან აქტივებს. იმ შემთხვევაშიც, თუ მანქანა-დანადგარს ან შენობას, დარჩენილი აქვს 1 წელზე ნაკლები სასარგებლო მომსახურების ვადა, ის მაინც არ დაკლასიფიცირდება, როგორც მოკლევადიანი აქტივი.

მაგალითად. 20X0 წლის 31 დეკემბერს, საწარმომ შეცვალა წარმოების ხაზის მანქანა-დანადგარი. ჩანაცვლებული მანქანა-დანადგარი მიჰყიდა კონკურენტს 200,000 ლ-ად. გადახდა განხორციელდება საანგარიშგებო პერიოდის დასრულებიდან 14 თვეში.

საწარმოს აქტივი მოკლევადიანია თუ გრძელვადიანი?

მოთხოვნა წარმოადგენს გრძელვადიან აქტივს , არ არის მოსალოდნელი მისი რეალიზება საანგარიშგებო პერიოდის

დასრულებიდან 12 თვის განმავლობაში.

შენიშვნა: თუ გადახდა განხორციელდებოდა საანგარიშგებო პერიოდის დასრულებიდან 12 თვის განმავლობაში, ის აღირიცხებოდა, როგორც მოკლევადიანი აქტივი.

მოკლევადიანი ვალდებულებები

ვალდებულება კლასიფიცირდება, როგორც მოკლევადიანი, თუ:

• მისი დაფარვა მოსალოდნელია ჩვეულებრივი საოპერაციო ციკლის განმავლობაში

• გამოიყენება სავაჭრო დანიშნულებით

• უნდა დაიფაროს საანგარიშგებო პერიოდის შემდეგ 12 თვის განმავლობაში

• საწარმოს არ გააჩნია ვალდებულების დაფარვის გადავადების უპირობო უფლება, საანგარიშგებო პერიოდის შემდეგ სულ მცირე 12 თვის განმავლობაში მაინც;

მაგალითად: საწარმოს აქვს მომწოდებლების მიმართ ვალდებულება 100,000 ლ-ის ოდენობით, რომელიც წარმოიქმნა ნედლეულის შესყიდვით. წარმოადგენს თუ არა აღნიშნული საწარმოს მოკლევადიან ვალდებულებას?

დიახ, მოკლევადიანი ვალდებულებაა. დამოკიდებულია თუ არა თქვენი პასუხი იმაზე, დაიფარება თუ არა ვალდებულება საანგარიშგებო პერიოდის შემდეგი 12 თვის განმავლობაში?

არა, მაინც მოკლევადიანი ვალდებულება იქნებოდა, ვინაიდან იგი საწარმოს სამუშაო კაპიტალის ნაწილია.

მაგალითად. 31/12/2018 თარიღისთვის, საწარმომ დაარღვია სესხის ხელშეკრულების პირობები, სესხი დაფარვადი იყო 3 წლის შემდგომ. ხელშეკრულება უფლებას აძლევს ბანკს (მაგრამ არ ავალდებულებს), რომ მოითხოვოს სესხის დაუყოვნებლივ დაფარვა.არის თუ არა საწარმოს ვალდებულება მოკლევადიანი?

დიახ, საწარმოს არ გააჩნია ვალდებულების დაფარვის გადავადების უპირობო უფლება.

მაგალითად. პირობები იგივეა, რაც წინა მაგალითში, თუმცა საანგარიშგებო პერიოდის დასრულების შემდგომ (31/12/2018) და 2018 წლის ფინანსური ანგარიშგების გამოსაცემად დამტკიცებამდე, ბანკი ფორმალურად დათანხმდა, რომ არ მოითხოვდა სესხის ნაადრევად დაფარვას.

არის თუ არა 31/12/2018 თარიღისთვის საწარმოს ვალდებულება მოკლევადიანი?

დიახ, მაინც მოკლევადიანია. საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს საწარმოს არ გააჩნია ვალდებულების დაფარვის გადავადების უპირობო უფლება. შემდგომში შეთანხმების გაფორმება არ არის მაკორექტირებელი მოვლენა.

ინფორმაცია, რომელიც აისახება ბალანსში ან განმარტებით შენიშვნებში

შემდეგი მუხლების ქვეჯგუფები:

(ა) ძირითადი საშუალებები კლასების მიხედვით;

(ბ) სავაჭრო და სხვა მოთხოვნები, განცალკევებულად დაკავშირებული მხარეებისა და სხვა მხარეებისგან მისაღები თანხები, ასევე დარიცხული შემოსავლებიდან მოთხოვნები, რომლისთვისაც საწარმოს ჯერ არ წარუდგენია გადახდის ანგარიშები;

(გ) მარაგი, ცალ-ცალკე მზა პროდუქცია, დაუმთავრებელი წარმოება და ნედლეული და მასალები

(დ) სავაჭრო და სხვა ვალდებულებები, განცალკევებულად მომწოდებლებისა და დაკავშირებული მხარეებისთვის გადასახდელ თანხები, გადავადებული შემოსავალი და დარიცხვები;

(ე) დაქირავებულ პირთა გასამრჯელოების რეზერვები და სხვა რეზერვები; და

(ვ) საკუთარი კაპიტალის კატეგორიები, როგორიცაა სააქციო კაპიტალის ანაზღაურებული ნაწილი, საემისიო კაპიტალი, გაუნაწილებელი მოგება, გადაფასების რეზერვი და სხვა რეზერვები.

საწარმომ, რომელსაც გააჩნია სააქციო კაპიტალი, უნდა გაამჟღავნოს შემდეგი ინფორმაცია:

(ა) ყველა ტიპის სააქციო კაპიტალისათვის:

• ნებადართული აქციების რაოდენობა;

• გამოშვებული და მთლიანად ანაზღაურებული აქციების და გამოშვებული, მაგრამ ნაწილობრივ ანაზღაურებული აქციების

რაოდენობა;

• ერთი აქციის ნომინალური ღირებულება;

• მიმოქცევაში გაშვებული აქციების რაოდენობის შეჯერება პერიოდის დასაწყისისა და ბოლოსათვის. ამგვარი შეჯერების წარმოდგენა საწარმოს არ ევალება წინა პერიოდებისთვის და ა.შ

(ბ) საკუთარი კაპიტალის განყოფილებაში ასახული თითოეული რეზერვის აღწერა.

შედარება სრულ ფასს-თან

• უფრო ადვილი ენით არის გადმოცემული, მოიცავს ნაკლებ მითითებებს აღრიცხვის პრინციპების გამოსაყენებლად.

• ფასს 5-ის მიხედვით ცალკე მუხლად აისახება გასაყიდად გამიზნული გრძელვადიანი აქტივები. მსს ფასს-ით ამგვარი მუხლები ცალკე არ გამოიყოფა, თუმცა აქტივის ვადაზე ადრე ამოღება ექსპლუატაციიდან გაუფასურების ინდიკატორია.

• სრული ფასს ითხოვს მიმოქცევაში გაშვებული აქციების რაოდენობის შეჯერებას შესადარისი პერიოდის დასაწყისისა და ბოლოსათვისაც. მსს ფასს ითხოვს მხოლოდ მიმდინარე პერიოდისთვის.

• მსს ფასს ითხოვს ცალ-ცალკე ასახვას საინვესტიციო და ბიოლოგიური აქტივებისა, რომლებიც შეფასებულია რეალური ღირებულებით და თვითღირებულებით. სრული ფასს არ ითხოვს ცალკე ასახვას.

• სრული ფასს ითხოვს განმარტებით შენიშვნებში ქტივებისა და ვალდებულებების თითოეული მუხლისათვის იმ თანხების ცალკე ასახვას, რომელთა მიღება ან დაფარვა მოსალოდნელია თორმეტი თვის შემდეგ, თუ ამგვარი მუხლი ასევე მოიცავს თანხებს, რომელთა მიღება ან დაფარვა მოსალოდნელია საანგარიშგებო პერიოდის შემდეგ არა უმეტეს თორმეტ თვეში. მსს ფასს არ მოითხოვს ამგვარი ინფორმაციის გამჟღავნებას.

საოპერაციო საქმიანობა საწარმოს ძირითადი შემოსავლების მომტანი საქმიანობაა:

• საქონლის გაყიდვიდან და მომსახურების გაწევიდან მიღებული ფულადი სახსრები;

• საქონლისა და მომსახურების მომწოდებელთათვის გადახდილი ფულადი სახსრები;

• დაქირავებულ პირთათვის გადახდილი ფულადი სახსრები;

• მოგების გადასახადთან დაკავშირებული ფულადი სახსრების გადახდა ან დაბრუნება, თუ შეუძლებელია მათი უშუალოდ

მიკუთვნება საფინანსო და საინვესტიციო საქმიანობაზე.

საინვესტიციო საქმიანობა მოიცავს გრძელვადიანი აქტივებისა და სხვა ისეთი ინვესტიციების შეძენასა და გასვლას, რომლებიც არ შედის ფულადი სახსრების ეკვივალენტების შემადგენლობაში:

• ძირითადი საშუალებების (მათ შორის, საკუთარი წარმოების ძირითადი საშუალებების), არამატერიალური და სხვა

გრძელვადიანი აქტივების შეძენისას (გაყიდვისას) გადახდილი (მიღებული) ფულადი სახსრები;

• სხვა საწარმოების წილობრივი ან სავალო ინსტრუმენტებისა და ერთობლივი საქმიანობის წილის შეძენისას (გაყიდვისას) გადახდილი (მიღებული) ფულადი სახსრები;

• სხვა მხარეებზე გაცემული ფულადი სახსრები, ავანსის ან სესხის სახით;

• სხვა მხარეზე გაცემული ავანსებისა და სესხების დაბრუნების შედეგად მიღებული ფულადი სახსრები;

საფინანსო საქმიანობის შედეგად რაოდენობრივად და სტრუქტურულად იცვლება საწარმოს საკუთარი კაპიტალი და ნასესხები სახსრები:

• აქციებისა და სხვა წილობრივი ინსტრუმენტების გამოშვების შედეგად საწარმოში შემოსული ფულადი სახსრები;

• მესაკუთრეთათვის გადახდილი ფულადი სახსრები, საწარმოს აქციების შესაძენად ან გამოსყიდვის მიზნით;

• სავალო ფასიანი ქაღალდების, ობლიგაციების და სხვა მოკლევადიანი ან გრძელვადიანი სესხების გამოშვების შედეგად

საწარმოში შემოსული ფულადი სახსრები;

• ნასესხები სახსრების დასაფარად გადახდილი ფულადი სახსრები;

• მოიჯარის მიერ ფინანსურ იჯარასთან დაკავშირებული ვალდებულების შესამცირებლად გადახდილი ფულადი სახსრები.

საოპერაციო საქმიანობასთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადების წარდგენა

საოპერაციო საქმიანობასთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადები საწარმომ უნდა წარადგინოს:

(ა) არაპირდაპირი მეთოდით - მოგება ან ზარალი კორექტირდება არაფულადი ოპერაციების შედეგებით, საოპერაციო შემოსავლებისა და გადახდების გადავადების ან დარიცხვების გათვალისწინებით, საინვესტიციო ან საფინანსო საქმიანობის ფულად ნაკადებთან დაკავშირებული შემოსავლებისა და ხარჯების გათვალისწინებით;

ან

(ბ) პირდაპირი მეთოდით - მთლიანი შემოსული და გასული ფულადი ნაკადების ჩვენება ძირითადი კატეგორიების მიხედვით.

საინვესტიციო და საფინანსო საქმიანობასთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადების წარდგენა

საწარმომ ცალ-ცალკე უნდა წარადგინოს საინვესტიციო და საფინანსო საქმიანობასთან დაკავშირებით შემოსული და გასული მთლიანი ფულადი ნაკადები, ძირითადი კატეგორიების მიხედვით. შვილობილი საწარმოებისა და სხვა ეკონომიკური სუბიექტების შესყიდვიდან ან გაყიდვიდან წარმოქმნილი ჯამური ფულადი ნაკადები ცალკე უნდა აისახოს და კლასიფიცირდეს, როგორც საინვესტიციო საქმიანობა.

მაგალითად 01/01/2018 თარიღისთვის A საწარმომ შეიძინა B საწარმოს კაპიტალის 50% 110 ლ-ად, როდესაც B საწარმოს ფულადი სახსრები და ფულადი სახსრების ეკვივალენტები უდრიდა 10 ლ-ს. 01/01/2018 თარიღიდან საწარმო A აკონტროლებს საწარმო B-ს (ე.ი საწარმო B წარმოადგენს საწარმო A-ს შვილობილ საწარმოს).

კონსოლიდირებული ფულადი ნაკადების ანგარიშგებაში როგორ წარადგენს ჯგუფი B საწარმოს შესყიდვას ქვემოთ განხილულ თითოეულ შემთხვევაში:

1. საწარმო A ყიდულობს ფულადი სახსრების გადახდით

საინვესტიციო საქმიანობა -100 (-110+10)

2. საწარმო A ყიდულობს კრედიტით (თანხას გადაიხდის შემდგომ წელს)

საინვესტიციო საქმიანობა +10 (-0+10)

3. საწარმო A ყიდულობს საკუთარი კაპიტალის გადაცემით გამყიდველზე

საინვესტიციო საქმიანობა +10 (-0+10)

4. საწარმო A ბანკიდან სესხულობს 110 ლ-ს და ფულად სახსრებს იყენებს საყიდლად

საინვესტიციო საქმიანობა -100 (-110+10), საფინანსო საქმოანობა +110

როგორ წარადგენს საწარმო A ფულადი ნაკადების ანგარიშგებაში საწარმო B-ს შეძენას ქვემოთ განხილულ თითოეულ შემთხვევაში:

1. საწარმო A ყიდულობს ფულადი სახსრების გადახდით

საინვესტიციო საქმიანობა -110

2. საწარმო A ყიდულობს კრედიტით (თანხას გადაიხდის შემდგომ წელს)

ფულადი ნაკადები არ არის

3. საწარმო A ყიდულობს საკუთარი კაპიტალის გადაცემით გამყიდველზე

ფულადი ნაკადები არ არის

4. საწარმო A ბანკიდან სესხულობს 110 ლ-ს და ფულად სახსრებს იყენებს საყიდლად

საინვესტიციო საქმიანობა -110, საფინანსო საქმოანიბა +110

უცხოური ვალუტით განხორციელებულ სამეურნეო ოპერაციებთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადები უნდა ასახოს საწარმოს სამუშაო ვალუტაში, ფულადი სახსრების მოძრაობის თარიღისთვის არსებული გასაცვლელი სავალუტო კურსის გამოყენებით.

სავალუტო კურსების ცვლილების შედეგად წარმოქმნილი არარეალიზებული შემოსულობა ან ზარალი არ მიიჩნევა ფულად ნაკადად. თუმცა, საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს ფულადი სახსრები და ფულადი სახსრების ეკვივალენტები უნდა გადაიანგარიშოს პერიოდის ბოლოს დაფიქსირებული სავალუტო კურსით. შედეგად წარმოქმნილი არარეალიზებული შემოსულობა ან ზარალი უნდა წარადგინოს საინვესტიციო და საფინანსო საქმიანობისგან განცალკევებით.

საწარმომ ცალ-ცალკე უნდა წარადგინოს პროცენტებისა და დივიდენდების სახით მიღებული და გაცემული ფულადი ნაკადები. ფულადი ნაკადები წლების მანძილზე უცვლელად უნდა იყოს კლასიფიცირებული როგორც საოპერაციო, საინვესტიციო ან საფინანსო საქმიანობა.

საწარმომ ცალკე უნდა წარადგინოს მოგების გადასახადთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადები, რომელიც კლასიფიცირებული

იქნება, როგორც საოპერაციო საქმიანობასთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადები, იმ შემთხვევების გარდა, როდესაც შესაძლებელია მათი უშუალოდ მიკუთვნება საფინანსო ან საინვესტიციო საქმიანობაზე.

როდესაც საგადასახადო ფულადი ნაკადები განაწილებულია ერთზე მეტი სახეობის საქმიანობაზე, საწარმომ უნდა გაამჟღავნოს გადახდილი გადასახადების მთლიანი თანხა.

საინვესტიციო და საფინანსო საქმიანობასთან დაკავშირებული არაფულადი ოპერაციები უნდა გამჟღავნდეს განმარტებით

შენიშვნებში.

არაფულადი ოპერაციების მაგალითებია:

(ა) აქტივების შეძენა მათ შეძენასთან უშუალოდ დაკავშირებული ვალდებულებების აღებით, ან ფინანსური იჯარის მეშვეობით;

(ბ) საწარმოს შეძენა წილობრივი ინსტრუმენტების ემისიით; და

(გ) სავალო ვალდებულებების კონვერტაცია საკუთარ კაპიტალად.

საწარმომ უნდა აჩვენოს ფულადი სახსრებისა და ფულადი სახსრების ეკვივალენტების კომპონენტები და ფულადი ნაკადების ანგარიშგებაში წარმოდგენილი თანხების შეჯერება ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგებაში ასახულ ეკვივალენტურ მუხლებთან. საწარმოს არ მოეთხოვება ამგვარი შეჯერების წარმოდგენა, თუ ფულადი ნაკადების ანგარიშგებაში ასახული ფულადი სახსრებისა და ფულადი სახსრების ეკვივალენტების თანხა იდენტურია იმ თანხის, რომელიც ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგებაში ნაჩვენებია ანალოგიური სახელწოდებით.

განმარტებითი შენიშვნები

• საწარმომ, ხელმძღვანელობის კომენტარებთან ერთად, უნდა გაამჟღავნოს ფულადი სახსრებისა და ფულადი სახსრების ეკვივალენტების მნიშვნელოვანი ნაშთები, რომლებიც საწარმოს ეკუთვნის, მაგრამ მათი გამოყენება საწარმოს არ შეუძლია (მიზეზები: უცხოური ვალუტის გაცვლის კონტროლი, სხვა საკანონმდებლო შეზღუდვები და ა.შ).

შედარება სრულ ფასს-თან

• უფრო ადვილი ენით არის გადმოცემული, მოიცავს ნაკლებ მითითებებს აღრიცხვის პრინციპების გამოსაყენებლად.

• სრული ფასს საწარმოებს რეკომენდაციას აძლევს, რომ ფულადი ნაკადების ანგარიშგება შეადგინონ პირდაპირი მეთოდით. მსს ფასს-ში ამგვარი მითითება არ არსებობს.

• სრული ფასს საშუალებას იძლევა გარკვეული ფულადი ნაკადები წარდგენილ იქნეს ნეტო საფუძველზე. მსს ფასს-ში ამგვარი მითითება არ არსებობს.

• სრული ფასს მოიცავს მითითებებს შვილობილ საწარმოებში, მეკავშირე საწარმოებსა და ერთობლივ საწარმოებში ინვესტიციებთან დაკავშირებული ფულადი ნაკადების აღრიცხვაზე. მსს ფასს-ში ამგვარი მითითება არ არსებობს.

• სრული ფასს რეკომენდაციას უწევს საწარმოებს ასახონ ისეთი დამატებითი მითითებები, რომლებიც შეიძლება მომხმარებლისათვის სასარგებლო იყოს საწარმოს ფინანსური მდგომარეობისა და ლიკვიდობის გასაცნობად.მსს ფასს-ში ამგვარი მითითება არ არსებობს

fu­la­di nakadebis moZ­ra­o­bis gamosangariSebeli formulebi

pirdapiri meTodi

momxmareblebisagan = realizaciis + debitoruli angariSebis Semcireba

miRebuli fuli sufTa moculoba _ debitoruli angariSebis zrda

+ avansad miRebuli Semosavlebi zrda

_ avansad miRebuli Semosavlebi Semcirda

miRebuli procentuli = Semosavali procentuli + misaRebi sargeblis Semcireba

sargebeli sargeblidan _ misaRebi sargeblis zrda

fuladi gadaxdebi realizebuli + sasaq.-mat. maragebis zrda + kredit. angariSebis Semcireba

sasaqonlo-materialuri = produqciis

maragebis SesaZenad TviTRirebuleba _ sasaq.-mat. maragebis Semcireba _ kredit. angariSebis zrda

gacemuli procentuli = procentuli + dagrovili gadasaxd procentebis Semcireba

sargebeli sargeblis xarjebi _ dagrovili gadasaxdeli procentebis zrda

gacemuli gadasaxadebi = gadasaxadebi + dagrovili gadasaxdeli gadasaxadebis Semcireba

_ dagrovili gadasaxdeli gadasaxadebis zrda

fuladi nakadebis moZraobis uwyisi

arapirdapiri meTodi

sufTa mogeba

plius: cveTa da sxva arafuladi xarjebi

mimdinare aqtivebis angariSebis Semcireba

mimdinare valdebulebebis angariSebis zrda

arasaoperacio zarali grZelvadiani aqtivebis da fasiani qaRaldebis gayidvidan

qvejami

minus: mimdinare aqtivebis angariSebis zrda

mimdinare valdebulebebis angariSebis Semcireba

arasaoperacio mogeba grZelvadiani aqtivebis da fasiani qaRaldebis gayidvidan

qvejami

fuladi nakadebis sufTa nazrdi

(ა) ინფორმაცია ფინანსური ანგარიშგების მომზადების საფუძვლისა და საწარმოს მიერ გამოყენებული სააღრიცხვო პოლიტიკის შესახებ;

(ბ) სტანდარტის მოთხოვნებით გათვალისწინებული ინფორმაცია, რომელიც სხვაგან არსად არ არის ასახული; და

(გ) დამატებითი ინფორმაცია, რომელიც სხვაგან არსად არ არის ასახული, მაგრამ აუცილებელია საწარმოს ფინანსური ანგარიშგების რომელიმე მუხლის გასაგებად.

განმარტებითი შენიშვნების თანმიმდევრობა:

(ა) განცხადება, რომ ფინანსური ანგარიშგება მომზადებულია ფასს, მსს ფასს-ის ან მე-IV კატეგორიის ფინ. ანგარიშგების სტანდარტების შესაბამისად;

(ბ) საწარმოს მიერ გამოყენებული ყველა მნიშვნელოვანი სააღრიცხვო პოლიტიკის მოკლე მიმოხილვა;

(გ) დამატებითი/დამხმარე ინფორმაცია უშუალოდ ფინანსურ ანგარიშგებაში წარმოდგენილი მუხლების განმარტებისათვის, ისეთივე თანამიმდევრობით, როგორც წარმოდგენილია თითოეული ანგარიშგება და მისი თითოეული მუხლი;

(დ) სხვა განმარტებები.

უნდა გამჟღავნდეს:

(ა) ფინანსური ანგარიშგების მოსამზადებლად გამოყენებული შეფასების საფუძველი (ან საფუძვლები); და

(ბ) ყველა სხვა გამოყენებული სპეციფიკური სააღრიცხვო პოლიტიკის აღწერა, რომელიც მნიშვნელოვანია ფინანსური ანგარიშგების გასაგებად.

ინფორმაცია ისეთი მსჯელობების შესახებ, რომელთა დახმარებითაც განსაზღვრულ იქნა სააღრიცხვო პოლიტიკა, რომელსაც მნიშვნელოვანი გავლენა აქვს ფინანსურ ანგარიშგებაზე.

მნიშვნელოვანი მსჯელობების მაგალითები:

• ეკონომიკური სარგებლის გასვლა მოსალოდნელია თუ არა (უფრო შესაძლებელია მისი მოხდენა, ვიდრე არმოხდენა), არსებობს მიმდინარე ვალდებულება = ვალდებულება აღიარდება?

ნებისმიერი ფინანსური ვალდებულების, გარანტიის, ან პირობითი ვალდებულების ხასიათისა და ფორმის ცალ-ცალკე აღწერა (შესაბამისი თანხის მითითებით)

მოვალეობების კონტექსტში პირობითი ვალდებულებები წარმოადგენს:

• საწარმოს შესაძლო მოვალეობას (რომელიც არ აკმაყოფილებს ვალდებულების განმარტებას); ან

• საწარმოს არსებულ მოვალეობას, რომელიც აკმაყოფილებს ვალდებულების განმარტებას, მაგრამ ვერ აკმაყოფილებს სტანდარტით განსაზღვრულ ამ ტიპის ვალდებულების აღიარების კრიტერიუმებს. მსგავს მუხლებს ზოგჯერ „ბალანსგარეშე“ ვალდებულებებს უწოდებენ.

მაგალითად, როდესაც საწარმო მესამე მხარეს მისცემს ბანკის სესხის გადახდის გარანტიას მესამე მხარის დეფოლტის შემთხვევაში. ანუ, საწარმო იძლევა ბანკის წინაშე სხვა მხარის მოვალეობაზე პასუხისმგებლობის აღებას, თუ ეს მხარე მოვალეობას ვერ შეასრულებს. საწარმომ, რომელიც იძლევა გარანტიას:

• პირობითი ვალდებულება განმარტებით შენიშვნებში უნდა გაამჟღავნოს, თუ 50% ან ნაკლები ალბათობაა, რომ მსესხებელი დეფოლტს განიცდის და საჭირო გახდება გარანტიის გადახდა;

• პირობითი ვალდებულების გამჟღავნების ნაცვლად საკუთარი ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგებაში უნდა აღიაროს ვალდებულება, თუ უფრო სავარაუდოა, ვიდრე არა (ანუ ალბათობა >50%), რომ მსესხებელი დეფოლტს განიცდის და საჭირო გახდება გარანტიის გადახდა (იხ. -ანარიცხები, პირობითი ვალდებულებები და პირობითი აქტივები“.

ბალანსგარეშე (ანუ აუღიარებელი) ვალდებულებების გავრცელებული მაგალითია სხვა საწარმოსგან მარაგის ან გრძელვადიანი აქტივის (მაგ., ძირითადი საშუალება) ყიდვის მყარი განზრახვა.

• გადაეცემა თუ არა მოიჯარეს აქტივის საკუთრებასთან დაკავშირებული ყველა

მნიშვნელოვანი რისკი და ეკონომიკური სარგებლი = ფინანსური თუ საოპერაციო (ჩვეულებრივი) იჯარა?

• როდის გადაიცემა გაყიდულ საქონლზე რისკები და ეკონომიკური სარგებელი = როდის უნდა აღიარდეს შემოსავალი (ამონაგები)?

• არის თუ არა შეთანხმება = საქონლის გაყიდვა თუ საფინანსო საქმიანობის ელემენტი?

• არსებობს თუ არა კონტროლი = საჭიროა თუ არა კონსოლიდაცია?

განუსაზღვრელობის შესაფასებლად გამოყენებული ძირითადი წყაროების შესახებ, რომელთა გამოც არსებობს მომდევნო წელს აქტივებისა და ვალდებულებების არსებითი კორექტირების რისკი. ამ აქტივებთან და ვალდებულებებთან დაკავშირებით განმარტებით შენიშვნები უნდა აისახოს ინფორმაცია მათი:

(ა) შინაარსის შესახებ; და

(ბ) საბალანსო ღირებულების შესახებ საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოსთვის.

მსს ფასს სტანდარტის გამჟღავნების მოთხოვნები არის არსებითად შემცირებული სრულ ფასს სტანდარტების გამჟღავნების მოთხოვნებთან შედარებით. ზოგიერთი განმარტებითი შენიშვნა არ შედის მსს ფასს სტანდარტში, რადგან:

(ა) უკავშირდება ისეთ თემებს, რომლებიც ამოღებულია მსს ფასს სტანდარტიდან.

(ბ) უკავშირდება სრული ფასს სტანდარტების აღიარებისა და შეფასების პრინციპებს, რომლებიც მსს ფასს სტანდარტში ჩანაცვლებულია გამარტივებების მეშვეობით.

(გ) უკავშირდება სრულ ფასს სტანდარტებში არსებულ პოლიტიკის არჩევანის შესაძლებლობას, რომლებიც არ შედის მსს ფასს სტანდარტში;

(დ) მომხმარებელთა საჭიროებების ან ხარჯებისა და სარგებლიანობის განხილვის საფუძველზე.

ბ. ხელმძღვანელი და სამეთვალყურეო ორგანოების წევრებზე გაცემული ავანსებისა და კრედიტების თანხა, საპროცენტო განაკვეთის, ძირითადი პირობებისა და დაბრუნებული, ჩამოწერილი ან გაუქმებული თანხების ოდენობის მითითებით, ასევე მათი სახელით ნებისმიერი სახის გარანტიის მეშვეობით აღებული ვალდებულებების თანხისა და შესაბამისი გარანტიის თანხის (ოდენობის) მითითებით

საწარმომ, ხელმძღვანელობის კომენტარებთან ერთად, უნდა გაამჟღავნოს ფულადი სახსრებისა და ფულადი სახსრების ეკვივალენტების მნიშვნელოვანი ნაშთები, რომლებიც საწარმოს ეკუთვნის, მაგრამ მათი გამოყენება საწარმოს არ შეუძლია (მიზეზები: უცხოური ვალუტის გაცვლის კონტროლი, სხვა საკანონმდებლო შეზღუდვები და ა.შ).

გ. ინფორმაცია საკუთარი აქციების შეძენაზე ან გასხვისებაზე, რომელიც განახორციელა თვითონ საწარმომ ან მისი სახელით მოქმედმა სხვა პირმა

ფასს 7 - ფინანსური ინსტრუმენტები: განმარტებითი შენიშვნები

განხილული ანგარიშგებების 60%-ში გამოვლინდა ფასს 7 სტანდარტის დარღვევა, კერძოდ:

სავაჭრო მოთხოვნების ანარიცხები

• არ იყო წარმოდგენილი სავაჭრო მოთხოვნების ანარიცხების რაოდენობრივი და ხარისხობრივი ინფორმაცია, ასევე შესაბამისი

სააღრიცხვო პოლიტიკა.

სასესხო ვალდებულებების და რისკების მართვის განმარტებითი შენიშვნები

• არ იყო წარმოდგენილი სასესხო ვალდებულებების და რისკების მართვის რაოდენობრივი და ხარისხობრივი ინფორმაცია.

ბასს 1 - ფინანსური ანგარიშგების წარდგენა

განხილული ანგარიშგებების 43%-ში გამოვლინდა ბასს 1 სტანდარტის დარღვევა, კერძოდ:

განმარტებითი შენიშვნა

• დეტალური ინფორმაცია კაპიტალის მუხლების შესახებ განმარტებით შენიშვნაში არ იყო სათანადოდ გამჟღავნებული. ასევე,
• განმარტებით შენიშვნაში არასრულად იყო წარმოდგენილი ინფორმაცია შემდგომ მუხლებზე: გადახდილი ავანსების, მიღებული გრანტების, ძირითადი საშუალებების და მასთან დაკავშირებული გადაფასების რეზერვის და ასევე გრძელვადიანი ვალდებულებების შესახებ.

შესადარისი ინფორმაცია

• ძირითადი საშუალებების, არამატერიალური აქტივების და საინვესტიციო ქონების განმარტებით შენიშვნებში გასული პერიოდის შესადარისი ინფორმაცია არ წარმოადგინა.

მოკლევადიანი და გრძელვადიანი ვალდებულებების გამიჯვნა

• გრძელვადიანი ვალდებულებების მიმდინარე ნაწილი არ იყო გამოყოფილი.

დამატებითი შესადარისი ინფორმაცია

განმარტებითი შენიშვნა დამატებით შესადარის ინფორმაციაზე არ იყო წარმოდგენილი. ბასს 1 სტანდარტის თანახმად, საწარმოს

შეუძლია, ფასს სტანდარტებით მოთხოვნილი მინიმალური შესადარისი ფინანსური ანგარიშგებების გარდა, წარმოადგინოს

დამატებითი შესადარისი ინფორმაცია. თუ საწარმო წარმოადგენს ამგვარ დამატებით შესადარის ინფორმაციასაც, მან ასევე უნდა

წარმოადგინოს ამ დამატებითი ანგარიშგებების შესაბამისი განმარტებითი შენიშვნებიც.

უზუფრუქტით გადმოცემული შენობა-ნაგებობების იჯარა

უზუფრუქტით გადმოცემული შენობა-ნაგებობების იჯარიდან მიღებულ შემოსავალთან დაკავშირებით არ იყო საკმარისი ინფორმაცია გამჟღავნებული. მათ შორის: შეფასებასა და აღიარებაზე.

აქტივებისა და ვალდებულებების ან ხარჯებისა და შემოსავლების ურთიერთგადაფარვა

ურთიერთგადაფარული იყო აქტივების და ვალდებულებების ან ხარჯებისა და შემოსავლების მუხლები, რომლებიც არ იყო

მოთხოვნილი ან დაშვებული რომელიმე სტანდარტით.

სხვა ტექნიკური ხარვეზები

შინაარსობრივ საკითხებთან ერთად გამოვლინდა ტექნიკური ხარვეზებიც, როგორიცაა:

• ძირითადი ფინანსური ანგარიშგებისა და განმარტებითი შენიშვნების შეუსაბამო ნუმერაცია;

• ძირითად ფინანსურ ანგარიშგებებში და, რიგ შემთხვევებში, განმარტებით შენიშვნებში მითითებული არასწორი საანგარიშგებო

პერიოდის თარიღი. კერძოდ, იმ შემთხვევაში, როდესაც საანგარიშგებო პერიოდი ემთხვევა კალენდარულ წელს, საანგარიშგებო

პერიოდის დასრულების თარიღად, 31 დეკემბრის ნაცვლად, ფიქსირდება მომდევნო წლის 1-ლი იანვარი.

ბასს 24 - დაკავშირებულ მხარეთა განმარტებითი შენიშვნები

განხილული ანგარიშგებების 17%-ში გამოვლინდა ბასს 24 სტანდარტის დარღვევა, კერძოდ:

განმარტებითი შენიშვნა

• განმარტებითი შენიშვნა დაკავშირებულ მხარეთა შესახებ არ იყო წარმოდგენილი.

საბოლოო მაკონტროლებელი მხარე

• ინფორმაცია საბოლოო მაკონტროლებელი მხარის შესახებ არ არის გამჟღავნებული (საბოლოო მაკონტროლებელი მხარეა

იურიდიული ან ფიზიკური პირი).

ბასს 16 - ძირითადი საშუალებები